KOBİ’ler İçin İş Sürekliliği ve Olay Müdahale Planı
Bir saldırı anında “kim ne yapacak?” sorusunu önceden yanıtlayın. Basit bir plan, kötü bir günü krize dönüşmeden atlatmanızı sağlar.
Bir siber olay yaşandığında en pahalı şey, ne yapacağını bilememektir. Küçük bir işletmenin BT ekibi olmayabilir; ama kısa, gerçekçi ve herkesin bildiği bir planı olabilir. Plan iki soruya cevap verir: olay sırasında kim ne yapacak ve işiniz durduğunda hangi işler önce ayağa kalkacak? Bu rehber, tek sayfada tutabileceğiniz bir planın iskeletini verir.
Planın dört bölümü
| Bölüm | İçine ne yazılır? |
|---|---|
| Roller | Kim karar verir? Kim teknik adımları atar? Kim müşteri ve çalışanlarla konuşur? Küçük bir ekipte bir kişi birden çok rol üstlenebilir; yedeği de yazın. |
| İletişim listesi | Banka, BT destek firması, e-posta ve alan adı sağlayıcısı, internet servis sağlayıcısı, sigorta (varsa), önemli müşteriler. Çevrimdışı bir kopyası da olsun. |
| İlk adımlar | Etkilenen cihazı ağdan ayır, parolaları temiz bir cihazdan değiştir, oturumları kapat, bankayı ara. |
| Bildirim | Müşteri verisi etkilendiyse KVKK↗ kapsamında Kuruma ve ilgili kişilere bildirim (6698 sayılı Kanun m.12/5); suç şüphesinde kolluğa başvuru. |
İş sürekliliği: önce hangi işi ayağa kaldıracaksınız?
Olay yönetilirken işinizin durmaması için şu soruların cevabını önceden yazın:
- İşinizin en kritik üç süreci nedir (sipariş almak, fatura kesmek, müşteriyle yazışmak gibi)?
- Bunlar hangi sistemlere, hangi verilere bağlı?
- Bu sistemler kullanılamazsa geçici bir yol var mı (kâğıt, telefon, yedek bilgisayar)?
- Veri en fazla ne kadar eski olabilir ve ne kadar sürede geri yüklenmeli?
Cevaplar yedekleme sıklığınızı ve kurtarma planınızı belirler. NCSC’nin küçük kuruluşlar rehberi, işin yürümesi için gereken her şeyin yedeklenmesini ve geri yükleme yönteminin olaydan önce öğrenilmesini önerir.
Planı yazın, deneyin, güncelleyin
- Kısa tutun. Tek sayfa, herkesin anlayacağı dilde. Uzun plan, kriz anında okunmaz.
- Erişilebilir tutun. Bir kopyası çevrimdışı olsun; sistemlere erişemediğiniz anda ona ihtiyacınız olacak.
- Yılda en az bir kez deneyin. Bir dosyayı yedekten geri yükleyin, iletişim listesindeki numaraları arayarak doğrulayın, ekibe “şu olursa ilk ne yaparsınız” diye sorun.
- Olaydan sonra güncelleyin. Ne işe yaradı, ne eksik kaldı, not edin.
İyi bir plan paniği prosedüre çevirir: ne yapacağını bilen bir ekip hasarı en aza indirir.
Kaynaklar ve son gözden geçirme
- NCSC (Birleşik Krallık), Small organisations guide to cyber security: Backing up your data (yayım 9 Nisan 2026, son gözden geçirme 21 Temmuz 2026).
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m.12/5.
Son gözden geçirme: 22 Ekim 2026. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; sektörünüze özgü yükümlülükler için ilgili mevzuata bakın.
